موسسه نساجی امروز علوم و فناوری نساجی و پوشاک 2151-7162 15 1 2026 02 20 Sustainable production cycle in the carpet industry: A comprehensive overview of raw materials, processes and circular economy چرخه تولید پایدار در صنعت فرش: مروری جامع بر مواد اولیه، فرآیندها و اقتصاد چرخشی 62 93 239580 10.22034/jtst.2026.564719.1534 FA سعیده رفیعی گروه فرش، دانشکده هنرهای کاربردی، دانشگاه هنر شیراز Journal Article 2025 12 06 The carpet industry is regarded as one of the most environmentally challenging sectors of the textile industry due to its high consumption of water and energy, extensive use of chemical substances, and the generation of polluted effluents. This review article, with a particular focus on machine made carpets, critically and analytically examines the sustainable production cycle within the frameworks of life cycle thinking and the circular economy. The analysis is structured around three main axes: the selection of sustainable raw materials through the substitution of virgin synthetic fibers with recycled fibers derived from plastic bottles and carpet waste, the utilization of wool sourced through responsibly managed supply chains, and the implementation of green manufacturing processes. In this context, technologies such as waterless dyeing using supercritical carbon dioxide, digital printing, and enzymatic finishing are investigated as effective solutions for reducing water, energy, and chemical consumption. Furthermore, circular economy strategies, including design for recycling, carpet to carpet recycling, and end of life product take back programs, are analyzed as key components of the transition toward sustainable production. The findings of the literature review indicate that integrating these strategies can lead to substantial reductions in carbon emissions, the elimination of industrial wastewater, and improved resource efficiency. In the context of Iran, although limitations in recycling infrastructure and reverse logistics systems pose significant challenges, the integrated implementation of this approach can play a crucial role in enhancing competitiveness, developing green exports, and achieving sustainable growth in the machine made carpet industry. صنعت فرش به دلیل مصرف بالای آب و انرژی، استفاده گسترده از مواد شیمیایی و تولید پساب‌های آلوده، از چالش‌برانگیزترین بخش‌های صنعت نساجی از منظر پایداری زیست‌محیطی محسوب می‌شود. این مقاله مروری با تمرکز ویژه بر فرش ماشینی، چرخه تولید پایدار را در چارچوب رویکرد چرخه حیات و اقتصاد چرخشی به‌صورت تحلیلی و انتقادی بررسی می‌کند. تحلیل پژوهش بر سه محور اصلی استوار است: انتخاب مواد اولیه پایدار از طریق جایگزینی الیاف مصنوعی بکر با الیاف بازیافتی حاصل از بطری‌های پلاستیکی و ضایعات فرش، بهره‌گیری از پشم با مدیریت مسئولانه زنجیره تأمین، و به‌کارگیری فرآیندهای تولید سبز. در این راستا، فناوری‌هایی مانند رنگرزی بدون آب با سیال فوق‌بحرانی دی‌اکسید کربن، چاپ دیجیتال و تکمیل آنزیمی به‌عنوان راهکارهایی مؤثر برای کاهش مصرف آب، انرژی و مواد شیمیایی مورد بررسی قرار گرفته‌اند. همچنین راهبردهای اقتصاد چرخشی، از جمله طراحی برای بازیافت، بازیافت فرش به فرش و برنامه‌های بازپس‌گیری محصولات پایان‌عمر، به‌عنوان اجزای کلیدی گذار به تولید پایدار تحلیل شده‌اند. نتایج مرور منابع نشان می‌دهد که ادغام این راهبردها می‌تواند به کاهش چشمگیر انتشار کربن، حذف پساب صنعتی و افزایش کارایی منابع منجر شود. در شرایط ایران، هرچند محدودیت زیرساخت‌های بازیافت و لجستیک معکوس چالش‌برانگیز است، اما پیاده‌سازی یکپارچه این رویکرد می‌تواند نقش مهمی در ارتقای رقابت‌پذیری، توسعه صادرات سبز و دستیابی به رشد پایدار در صنعت فرش ماشینی ایفا کند. https://www.jtst.ir/article_239580_41e4aedc38b3f042a9929ca184f60b64.pdf